Amilkar Kosi雟ki

Przewodnik heraldyczny

 

Michalski herbu υdzia 

 

Herb: w polu czerwonem 鏚 z這ta o czterech deskach - na he軛ie w koronie ogon pawi, na nim 堯d jak na tarczy.

 

Jak prawie wszystkich dom闚 herbu υdzia tak i Michalskich pierwotn siedzib by豉 Wielkopolska, a w niej gniazdow posiad這ci maj皻no Michalice w wojew鏚ztwie Gnienie雟kiem, ju przecie w XIV st鏊eciu widziemy ich osiedlonych w Kujawach i w Sieradzkiem a w XV st. w P馧nocnem Mazowszu, w tych te st鏊eciach pisali si nietylko z Michalic lecz tak瞠 z Micha這wa Micha貫k i z Borzykowy tak np. w Kodeksie Rzyszczewskiego, znajdujemy W這stka z Micha這wa, w 1363 r. Czenika a w 1378 roku Pods璠ka Dobrzy雟kiego, a w Aktach Sieradzkich cytowany jest w latach 1401 - 1426 Marcin z Michalic na Micha趾ach Ziemianin Sieradzki, a w 1458 roku podpisa pewny Akt w grodzie Piotrkowskim Maciej z Michalic i z Borzykowy, bardzo prawdopodobnie protoplasta rodziny Borzykowskich herbu υdzia, gdy ta zamieszkiwa豉 stale w XVI st鏊eciu i w nast瘼nych w wojew鏚ztwie Sieradzkiem i pisa豉 si z Borzykowy, wsi w dawnym powiecie Piotrkowskim *).

 

*) Rodzin Borzykowskich cytuje Niesiecki - istnieje ona dotychczas na Wo造niu - o jej gniedzie wsi Borzykowie wspomina Paprocki w Herbach Rycerstwa.

 

Z Michalskich osiedlonych w wojew鏚ztwie Sieradzkiem Jan na Micha趾ach cytowanym jest w Aktach Sieradzkich 1576 r. a jego brat rodzony czy te stryjeczny, Maciej w 1580 i 1591 r. inny Maciej podpisa Elekcj 1648 r. a ju w 1629 r. wzmiankowanem jest w Aktach Wielu雟kich jako Subdelegat Grodzki tej ziemi, w nast瘼nym za roku (1630) wytoczy proces J璠rzejowi M璚i雟kiemu, dziedzicowi na Dzia這szynie o posag swej 穎ny Jadwigi Tr瑿aczowskiej, zabezpieczony na wsi Tr瑿aczowie, kt鏎 nabyli kupnem M璚i雟cy *), ten Maciej Michalski pisa si z Przeborowa v. Przyborowa swej dziedzicznej maj皻noci w Sieradzkiem, a po zgonie pierwszej swej 穎ny Tr瑿aczowskiej, z kt鏎ej mia syna Macieja, zalubi 2-o voto Ann M這dziejowsk herbu Staryko, c鏦 Olbrychta i N. z Szyszkowskich synowicy Marcina Szyszkowskiego Biskupa Krakowskiego **), z kt鏎 sp這dzi trzech syn闚 i dwie c鏎ki, z tych jedna by豉 Zakonnic w Wieluniu a druga zalubi豉 Wac豉wa Wilkoszewskiego, dziedzica na Wilkoszewicach w powiecie Piotrkowskim, z syn闚 za dw鏂h starszych osiedli這 si w Wielkopolsce i od nich pochodzili Michalscy w tej prowincji osiedleni ***), trzeci za Towarzysz pancerny, wojownik przeciwko Turkom i Szwedom, zalubiwszy Uli雟k herbu ζda, maj皻n dziedziczk na Podolu, zamieszka w tej prowincji i jest protoplast linji podolskiej Michalskich, kt鏎a a do czas闚 ostatnich posiada豉 powa積e maj靖kowe i urz璠nicze stanowisko w swem wojew鏚ztwie i wyda豉 kilku m篹闚 zaszczytnie zas逝穎nych krajowi ****).

 

*) Wie Tr瑿acz闚 jedna z najobszerniejszych w dawnej ziemi Wielu雟kiej, le篡 w blizkoci miasta Dzia這szyna, nabyta w pocz靖kach XVII st鏊ecia od M璚i雟kich herbu Poray, by豉 w ich posiadaniu a do r. 1801, w kt鏎ym wraz z Dzia這szynem nabyli j Myszkowscy herbu Jastrz瑿iec obecnie przesz豉 w r璚e 篡dowskie - s w niej ruiny kocio豉 wystawionego w XV st鏊eciu przez jej dawnych w豉cicieli Tr瑿aczowskich.

 

**) Biskup Marcin Szyszkowski umar 1636 r., M這dziejowscy herbu Staryko byli ga喚zi mo積ego domu Szafra鎍闚 z Pieskowej Ska造, wspomn o nich obszerniej, w tym tomie Przewodnika w Monografji Wielog這wskich.

 

***) Ci Michalscy jeszcze w zesz貫m (XVIII) st鏊eciu dziedziczyli w Wielkopolsce, z nich ㄆkasz Komornik Graniczny Gnienie雟ki w 1780 r., sp這dzi Franciszka posesora d鏏r Sielce w powiecie Gosty雟kim, wylegitymowanego z Szlachectwa w Kr鏊estwie Polskiem w 1848 r. (zb. Akta po b. Heroldji Kr鏊. Polsk. w Warszawie).

 

****) Z tych Michalskich osiedlonych na Podolu, franciszek Sekretarz Konfederacji Barskiej 1770 r. i od niej pose do Wiednia, dziedzic d鏏r Je速uszk闚, Barek, Werbka, Wyszkowice i t. d., z 穎ny Cichockiej zostawi trzech syn闚: Fryderyka S璠ziego Granicznego Mohilewskiego, o瞠nionego z Starorypi雟k, Stanis豉wa Chor嘀ego Latyczowskiego i J霩efa; po Stanis豉wie byli synowie: Wilhelm, W豉dys豉w i Izydor; po Stanis豉wie: Franciszek Marsza貫k Mohilewski; po Fryderyku Lucjan. Ci Michalscy znaczne maj靖kowe straty ponieli w r. 1863 i nast瘼nych.

 

Maciej v. Marcin syn Macieja i Jadwigi z Tr瑿aczowskich, Towarzysz pancerny Chor鉚wi Aleksandra Koniecpolskiego, pniejszego Wojewody Sandomierskiego, wojownik przeciwko Kozakom i Szwedom, ci篹ko raniony w bitwie z temi drugiemi pod Warszaw 1656 r., umar w pocz靖kach nast瘼nego 1657 r., z 穎ny Anny M鉍zy雟kiej herbu winka, dziedziczki na czci d鏏r Rudnickich w ziemi Wielu雟kiej, zostawi trzech syn闚: Aleksandra, Marcina i Jana, z kt鏎ych najstarszy Aleksander otrzyma imie od chrzestnego ojca Aleksandra Koniecpolskiego, wodza i dalekiego powinowatego Macieja Michalskiego *), z trzech powy瞠j wymienionych syn闚 tego Macieja:

 

*) Aleksander Koniecpolski z Chor嘀ego Wielkiego koronnego, Wojewoda Sandomierski, Ksi嘀 Pa雟twa Rzymskiego, by synem s造nnego wojownika Hetmana Stanis豉wa, sam te dzielny wojownik posiada kolosalny maj靖ek, kt雡 przekaza swemu synowi Stanis豉wowi Kasztelanowi Krakowskiemu, 瞠 jego babka po ojcu Sroczycka by豉 ciotk Jadwigi Tr瑿aczowskiej, matki Macieja Michalskiego zt鉅 powinowactwo Michalskich z Koniecpolskiemi i niejakie prawo do sukcesji po bezpotomnie zgas造ch, kt鏎e to prawa zwi瘯szone zosta造 przez ma鹵e雟twa Michalskich z Przerembskiemi, Walewskiemi i Wilkoszewskiemi pokrewnemi Koniecpolskich przez kobiety - Macieja v. Marcina Michalskiego cytuj Akta Sieradzkie i Wielu雟kie 1640 - 1656 r. Genealogia Wikoszewskich w Aktach Piotrkowskich i t. d.

 

a) Marcin - dzier瘸wi鉍 maj靖ki Koniecpolskich na Rusi Czerwonej, osiedli si w tej prowincji i od niego pochodz Michalscy, zamieszkuj鉍y jeszcze w pocz靖kach niniejszego st鏊ecia w Galicji *).

 

*) Z tych Michalskich osiedlonych w Galicji, Marcin udowodni szlachectwo w S鉅zie Grodzkim Halickim 1783 roku (zb. Poczet Szlachty Galicyjskiej i Bukowi雟kiej z 1857 r.)

 

b) Jan Chor嘀y pancerny w rocie Stanis豉wa Koniecpolskiego, pniejszego Kasztelana Krakowskiego, popad連zy w niewol tatarsk, zgin像 bez wieci.

 

c) Aleksander najstarszy z braci, dziedzic na Str騜y w wojew鏚ztwie Sieradzkiem, w m這doci jak prawie wszyscy Cz這nkowie swej rodziny, s逝篡 rycersko jako Towarzysz w Chor鉚wi Stanis豉wa Koniecpolskiego i walczy przeciwko Turkom pod Wiedniem, Parkanami i w W璕rzech (1688 r.), w 1697 r. wierny pami璚i Kr鏊a Jana III-go popiera z inn szlacht Sieradzk Elekcj Kr鏊ewicza Jak鏏a - nieprzyjazny domowi Saskiemu, podpisa w 1704 r. Konfederacj Wielkopolsk Bronisza, a w 1705 r. mianowany przez wsp馧obywateli Rotmistrzem Pospolitego ruszenia wojew鏚ztwa Sieradzkiego *), walczy w sprawie Leszczy雟kiego przeciwko Augustowi II-mu i poleg w jednej z bitew z wojskiem Saskiem **), k. r. 1700 zalubi Teress Mianowsk herbu Abdank, c鏎k Stefana i Jadwigi z Otfinowskich herbu Gryf - z niej synowie: J霩ef bezpotomny i

 

*) W Akcie tej Konfederacji podpisa si Antoni z Michalic i Micha貫k na Str騜y Michalski T. P. W. Rp. (Towarzysz pancerny wojsk Rzeczpospolitej), a ju w Lipcu 1705 roku podpisa si Rotmistrzem wojew鏚ztwa Sieradzkiego. Cytuj go Akta Grodzkie i Ziemskie Sieradzkie i Piotrkowskie w latach od 1680 do 1700, a Wielu雟kie z 1711 roku wzmiankuj ju o zmar造m.

 

**) Wzmiankuje o tem genealogia Michalskich z 1787 r. podana do Akt Piotrkowskich, lecz niewymienia daty mierci.

 

Antoni, z Rejenta Ziemskiego Wielu雟kiego Komisarz S鉅owy Wojew鏚ztw Wielkopolskich, bieg造 prawoznawca i zabieg造 gospodarz, naby dobra Rej闚 w wojew鏚ztwie Lubelskiem, Wnor闚, Gliniane, Byki (pod Piotrkowem) i inne, a za 穎n Barbar Brodnick, c鏎k Kamierza i Jadwigi z W璕ierskich, kt鏎 zalubi w 1728 r. *), dosta w posagu maj皻no ζgiewniki w ziemi Wielu雟kiej, umar 1746 roku zostawiwszy czterech syn闚 i pi耩 c鏎ek, a to liczne rozrodzenie zaszkodzi這 znaczeniu rodziny, przez konieczny rozdzia maj靖ku, z c鏎ek Antoniego, Marja zalubi豉 N. Sredzi雟kiego, Katarzyna Jana Piechowskiego, Zuzanna N. Cichockiego, Antonina Kosi雟kiego herbu Rawicz, a Salomea wst雷i豉 do klasztoru Bernardynek w Wieluniu; z syn闚 Kamierz umar bezpotomny, Teodor Ksi鉅z Augustjan w Warszawie, wi瘯sz cz przypadaj鉍ego na niego po ojcu maj靖ku przekaza swemu klasztorowi, J霩ef najstarszy z braci, Konfederat Barski w 1771 r., dziedzic na ζgiewnikach i Lutos豉wicach, pierwszy z tych maj靖k闚 sprzeda w 1768 r. Franciszkowi Zarembie Czenikowi Piotrkowskiemu **), - z 穎ny Jadwigi z Kwiatkowskich herbu Gryf, zostawi dwie c鏎ki: Jadwig za Rojowskim i Tekl i trzech syn闚: Szymona, Kamierza i Wojciecha, kt雡ch rozrodzenie nie jest mi znanem ***).

 

*) Wspominaj go wielokrotnie Akta Ziemskie Sieradzkie, Trybunalskie Piotrkowskie i inne. Intercyza lubna z Barbar Brodnick aktikowana w grodzie Wielu雟kim 1728 r. znajduje si w archiwum familijnem, w 1749 roku (w dwa lata po jego zgonie) wdowa po nim zalubi豉 2-o voto J霩efa W璕lowskiego, ziemianina Sieradzkiego.

 

**) Akt tej sprzeda篡 oblatowany w grodzie Piotrkowskim w latach 1768 i 1782.

 

***) Cytowani s w Aktach Piotrkowskich z 1782 r. i w genealogji Michalskich z 1787 r. jako nale蕨cy do spadku po Przer瑿skich.

 

Jan drugi z rz璠u urodzenia syn Antoniego i Barbary z Brodnickich, dziedzic po ojcu na Wnorowie, Rejowie, Glinianach i Bykach, za 穎n Zofj Szylchra Trzebi雟k, c鏎k Krzysztofa i N. z Zag鏎owskich, dosta w posagu wsp馧dziedzictwo d鏏r Kobiel w powiecie Piotrkowskim i prawa do sukcesji po Przerembskich i Koniecpolskich *), te prawa jakkolwiek w wi瘯szej czci uzasadnione, by造 dla niego zgubnemi, gdy go wci鉚n窸y w d逝gie i k這potliwe procesa z innemi sukcesorami, a 瞠 lubi 篡cie wystwane i z odziedziczonych po rodzicach maj靖k闚, winien by sp豉ca posagi siostrom, tak nadwyr篹y fortun, 瞠 umieraj鉍 k. r. 1800 tylko jej szcz靖ki zostawi swym dzieciom, czterem synom i c鏎ce Tekli, damie zgromadzenia Kanoniczek Warszawskich, nast瘽ie za zalubionej Marcinowi Nieczui Jurkiewiczowi, ziemianinowi powiatu Grodzie雟kiego **) - z syn闚 Jana:

 

*) Krysztof Szylchra Trzebi雟ki ojciec Zofji Michalskiej by urodzony z Wilkoszewskiej, c鏎ki Samuela i N. z Przerembskich, rodzonej siostry Krystofa Przerembskiego, dziedzica na Przerembie, Podstolach i Bartodziejach, 瞠 tego potomstwo zgas這 ju w drugiem pokoleniu, zt鉅 prawa Michalskich do sukcesji, a mieli prawa i do sukcesji po Koniecpolskich a mianowice do maj靖k闚: Skrzyd這wa, K這mnic, Widzowa i innych tak przez Przerembskich jak i przez Wilkoszewskich, kilkakrotnie przez kobiety spowinowaconych z zgas章 magnack rodzin Koniecpolskich, - proces Jana Michalskiego o t sukcesj ci鉚n像 si zg鏎 lat trzydzieci a upad dopiero z jego zgonem, bo dzieci przesta造 go - jako rujnuj鉍y - popiera.

 

**) Mia豉 ona w posagu udzia na maj皻noci Kobiele, kt鏎y w 1791 sprzeda章 Tymowskim.

 

I. Kazimierz Chor嘀y Kawalerji Narodowej dwukrotnie 穎naty: 1-o voto z Brygid Kobielsk, c鏎k Jana-Nepomucena S璠ziego Ziemskiego Sieradzkiego i Anny z Ga販zy雟kich 2-o voto z R騜 Szatkowsk, z tej syn Daniel i c鏎ki: Helena, Justyna, Kunegunda, Barbara i Franciszka.

 

II. Onufry, czynny wzi預szy udzia w Konfederacji Barskiej, walczy jako Porucznik w oddziale Kamierza Pu豉wskiego i odznaczy si zaszczytnie w potyczkach pod Krakowem, Ty鎍em i w obl篹eniu Cz瘰tochowy, zwi頊any przyjani z Strawi雟kim i Kom Kosi雟kim, wsp鏊nie z niemi mia udzia w porwaniu Kr鏊a Stanis豉wa Augusta w r. 1771, a gdy zamach nieuda si, uszed za granic, wyrokiem jednak s鉅owym zosta zaocznie skazany na kar mierci *), pod逝g familijnej tradycji mia uda si do Ameryki i pod przybranem nazwiskiem walczy przeciwko Anglikom, a nawet mia si osiedli i o瞠ni w Stanach Zjednoczonych i zostawi potomstwo dotychczas istniej鉍e, lecz ca趾owicie wynarodowione.

 

*) Cytuj go Pami皻niki wsp馧czesne i akta procesowe przeciwko kr鏊ob鎩com 1773 r.

 

III. Adam dziedzic na ㄆkowicy w wojew鏚ztwie Sandomierskiem, z 穎ny Marjanny z Parzelskich, zostawi c鏎ki Teress Malinowsk, Ann Goc豉wsk i Anastazj Nowosielsk i syn闚: J霩efa w豉ciciela d鏏r Dmosie w powiecie Sandomirskim i czci ㄆkawicy w powiecie Staszowskim, Franciszka i Wincentego wylegitymowanych z szlachectwa w Kr鏊estwie Polskiem *).

 

*) Zb. Akta po b. Heroldji Kr鏊. Polsk. i Spis Szlachty wylegitymowanej w Kr鏊. Polsk.

 

IV. Antoni najstarszy z syn闚 Jana i Zofji z Trzebi雟kich wielkich zdolnoci i bieg造 prawnik, w 1783 r. Burgrabia i Subdelegat Piotrkowski, a w 1790 r. Rejent Komisji Policji Koronnej, dziedzic po matce na czci Przyborowa i Kobiel *), a po ojcu na maj皻noci Byki pod Piotrkowem, naby kupnem w 1784 r. od Jana Przy逝skiego Kasztelana Brzezi雟kiego, dobra G零ki w wojew鏚ztwie Sieradzkiem **), wylegitymowany z szlachectwa w Galicji z przydomkiem z Rejowa w 1782 r. ***), m嘀 zacny, powszechnie powa瘸ny w obywatelstwie, czynny wzi預szy udzia w powstaniu Kociuszki 1794 r. pow璚i na nie znaczn cz swego maj靖ku i narazi si na przeladowanie w豉dz Pruskich, z 穎ny Tekli z 留瘸rskich ****) zostawi czterech syn闚 *****) i tyle c鏎ek: Julj, Barbar, Magdalen i Bogumi喚, z syn闚 Marcelli i Jan-Nepomucen zmarli bezpotomni - Klemens Oficer wojsk Ksi瞛twa Warszawskiego, poleg w Hiszpanji w bitwie pod Ocana 1809 r., nie穎naty - a drugi z rz璠u urodzenia:

 

*) Te czci szprzeda w 1779 r. Tymowskim (Akta Piotrkowskie i dokumenta familijne).

 

**) Akt kupna oblatowany w grodzie Piotrkowskim 1784 r.

 

***) Poczet Szlachty Galicyjskiej i Bukowi雟kiej z 1857 r. dobra Rej闚, od kt鏎ych wzi像 przydomek, naby jego dziad Antoni a posiada jeszcze ojciec, 瞠 ten Rej闚 le瘸 w Lubelskiem, w czci pierwszym podzia貫m odpad貫j do Austrji, dla tego Burgrabia Antoni b璠鉍 chwilowo posiadaczem tego maj靖ku, legitymowa si z szlachectwa w Galicji.

 

****) Ta Tekla z 留瘸rskich po mierci Michalskiego, za逝bi豉 2-o voto Teodora Szeliskiego.

 

*****) Urz璠owa genealogja Michalskich wyj皻a z Akt Piotrkowskich wymienia tylko czterech syn闚 Antoniego, lecz z Akt po b. Heroldji Kr鏊. Polsk. wykazuje si, 瞠 by i pi靖y Kajetan, o瞠niony z Marjann Hermann, z kt鏎ej syn Feliks, Technik, zamieszka造 w miecie Warcie, udowodni szlachectwo w Kr鏊. Polskiem 1855 r., lecz z herbem Korczak a nie υdzi.

 

Feliks-Felicjan ur. 1788 r. wst雷iwszy do wojska Ksi瞛twa Warszawskiego w 1806 r., w 1808 r. Podporucznik, w 1812 r. Porucznik, w 1820 r. Kapitan, a w powstaniu 1831 r. Major i nast瘼nie Podp馧kownik, Kawaler Krzy瘸 Wojskowego i Medalu w. Heleny, zaszczytnie odby kampanje Polsk 1806-1807 r., Hiszpa雟k 1807-1811 r., Rossyjsk 1812-1813 r.; walczy w 40 bitwach, jak pod Grudzi鉅zem, Ciudad-Real, Ocana, Sierra-Morena, Toledo, Krasnem, Czasnikami, przy przeprawie przez Berezyn, pod Kaliszem, Grochowem i t. d., dwukrotnie raniony w 1809 r. pod Ocana i w 1831 r. pod Grochowem, w 1813 r. popad連zy w niewol pod Kaliszem, wi璚ej ni rok w niej zostawa; udowodni szlachectwo w Heroldji Kr鏊estwa Polskiego w 1839 r., przy schy趾u 篡cia osiad連zy w nabytej maj皻noci pod Zas豉wiem na Wo造niu w nim umar 1865 r., z 穎ny Marji Eulalji de Garcias szlachcianki hiszpa雟kiej, wdowy po 真kowskim Oficerze wojsk Polskich - jego syn

 

J霩ef ur. 1819 r. Radzca honorowy, referent w Komisji Rz鉅owej przychod闚 i Skarbu Kr鏊estwa Polskiego, uwolniony od tych obowi頊k闚 na w豉sne 蕨danie w 1852 r., przemieszkiwa na Wo造niu i w w豉snym dziedzicznym maj靖ku Borowno w powiecie Wielu雟kim nabytym od ojca, w nast瘼stwie wypadk闚 1863 r. przez trzy lata wi瞛iony by w Kijowie i 砰tomierzu a przez ten czas jego maj靖ek zostawa w sekwestrze, w 1845 r. zalubi Bronis豉w Korab Karpi雟k, c鏎k Adama, Cz這nka Komisji Rz鉅owej Skarbu Kr鏊estwa Polskiego i Albiny z Holldorf闚 - z niej:

 

a) Felicjan ur. 1846 r. w豉ciciel d鏏r Szczepanowice w Kr鏊estwie Polskiem, zal. w 1782 r. Marj Lema雟k, c鏎k Kamierza w豉ciciela d鏏r Bratoszewic i innych i Melanji z Matuszewskich - z niej synowie:

 

Stanis豉w ur. 1874 i Stefan ur. 1881 r.

 

b) Adam ur. 1850 r. dziedzic d鏏r Borowna w powiecie Radomskim, zalubi w 1782 r. Emilj Reszk, c鏎k Jana S璠ziego Pokoju miasta Warszawy i Emilji z Ufniarskich - z niej

 

C鏎ka Janina ur. 1874 r.

 

c) J霩ef-Boles豉w ur. 1854 r.

 

d) Marja.
 

 

Amilkar Kosi雟ki. Przewodnik heraldyczny. t. IV. Krak闚 - Warszawa 1877-1885.