Herb G這wna

Herb G這wnaObecny herb miasta ma metryk redniowieczn, cho istniej spory co dok豉dnie przedstawia. Nie wiadomo na pewno, jaka by豉 pierwotna symbolika miasta. G這wno zosta這 lokowane na prawie che軛i雟kim w 1427 roku przez ksi璚ia mazowieckiego Siemowita V, na prob w豉ciciela miasta Jakuba G這wie雟kiego herbu Pierzcha豉 (Roch II), w闚czas podczaszego sochaczewskiego. Nie wiadomo, czy by豉 to lokacja w istniej鉍ym wczeniej punkcie osadniczym, czy te na "surowym korzeniu", czyli w miejscu dotychczas nie zamieszka造m. W 1504 roku jako w豉ciciel miasta wyst瘼uje chor嘀y rawski Piotr G這wie雟ki, syn Jakuba. W 1522 roku w dokumentach pojawia si nowy posesor, Stanis豉w Miszewski herbu Lubicz, pochodz鉍y z wojew鏚ztwa p這ckiego. Uzyska on wtedy dla miasta przywilej kr鏊ewski.

Piecz耩 miejska z XVI wiekuZ lat 20-tych XVI wieku pochodzi pierwsza znana piecz耩 miejska, znajduj鉍a si obecnie w Bibliotece Czartoryskich Muzeum Narodowego w Krakowie wchodz鉍a w sk豉d kolekcji Wiktora Wittyga. Tw鏎ca tej kolekcji uwa瘸, 瞠 piecz耩 przedstawia g這w kobiety. Znany sfragistyk i heraldyk Marian Gumowski odczyta 豉ci雟k inskrypcj w otoku piecz璚i jako SIGILLVM CIVITATIS GLOWN[O] 152[.], co oznacza PIECZ岊 MIASTA GΜWNA 152[.]. Brak ostatniej cyfry roku, co prawda uniemo磧iwia okrelenie dok豉dnej daty powstania t這ka piecz皻nego, ale wyranie wskazuje na lata 20-te XVI wieku. Piecz耩 opatrywa豉 dokument z 1544 roku. Poniewa przywilej Zygmunta Starego z 1522 roku dotyczy zwolnienia z podatk闚 w zwi頊ku z po瘸rem miasta, nale篡 podejrzewa, 瞠 po zniszczeniu podczas po瘸ru starego t這ka stworzono nowy. Nie wiadomo czy rysunek by powt鏎zeniem dotychczasowego, czy te nowy w豉ciciel miasta stworzy nowy symbol. Jedno jest natomiast pewne, 瞠 ani G這wie雟cy, ani Miszewscy nie u篡li w豉snego herbu przy tworzeniu herbu miejskiego.

Piecz耩 miejska z XVIII wiekuKolejna znana piecz耩 pochodzi z XVIII wieku i znajduje si w archiwach warszawskich. W otoku mo積a odczyta wyrany napis SIGILLVM ..... GLOWNO, czyli PIECZ岊 ..... GΜWNA. Rysunek piecz璚i przedstawia w零at g這w dojrza貫go m篹czyzny, mo瞠 nawet starca, albo te mask. Piecz耩 zosta豉 odkryta przez by貫go burmistrza G這wna Henryka Rynkowskiego i jak do tej pory nie brano jej pod uwag w dociekaniach naukowych. O ile w piecz璚i XVI-wiecznej mo積a zastanawia si czy g這wa otoczona jest tylko otokiem, czy te tac albo mis, to na piecz璚i XVIII-wiecznej raczej nie mo積a dopatrywa si takiego elementu. Utrzymanie si g這wy w piecz璚iach miejskich od XVI do XVIII wieku wskazuje, 瞠 kolejni w豉ciciele nie ingerowali istotnie w symbole miejskie.

Pr鏏a rekonstrukcji herbu z 1847 roku na podstawie opisuW okresie Ksi瘰twa Warszawskiego (1811) zabroniono u篡wania herb闚 miejskich, dozwolone by造 wy章cznie pa雟twowe. Pocz靖kowo zasad tak stosowano te w Kr鏊estwie Polskim (1822). Dopiero w 1847 roku w Rosji postanowiono przeprowadzi reform heraldyki miejskiej. Wtedy miasta zosta造 zobowi頊ane do przedstawienia propozycji swych herb闚. Po pewnych korektach Heroldii Kr鏊estwa Polskiego opublikowano je w "Albumie herb闚 miast Kr鏊estwa Polskiego". Prawdopodobnie zagin窸a wiadomo dawnego herbu miasta, gdy zaproponowano nowy sk豉daj鉍y si z trzech staropolskich herb闚 szlacheckich: Odrow嘀, υdzia (Czarneckich) i Top鏎 (Matuszewskich). By造 to herby ostatnich w豉cicieli miasta. Poniewa w ko鎍u nie dosz這 do zatwierdzenia herb闚 przez cara, herb ten, podobnie jak herby innych miast nie by造 u篡wane. Kolejna pr鏏a uporz鉅kowania heraldyki miejskiej przypad豉 w Kr鏊estwie Polskim w okresie, kiedy ponad 100 miast w ramach represji po powstaniu styczniowym utraci這 prawa miejskie, tak wi璚 G這wna nie dotyczy豉.

Herb miasta wg Mariana GumowskiegoW 1960 roku Marian Gumowski w "Herbach miast polskich" twierdzi, 瞠 herbem miasta jest g這wa m這dego w. Jana Chrzciciela le蕨ca na misie lub tacy. W 1979 roku pojawi豉 si opinia, 瞠 jest to tzw. herb m闚i鉍y, czyli przedstawienie g這wy, od kt鏎ej pochodzi ma nazwa miasta. Cho takie skojarzenie narzuca si, to cz j瞛ykoznawc闚 uwa瘸, 瞠 nazwa miasta pochodzi nie od g這wy, ale od s這wa glava, oznaczaj鉍ego wzg鏎ze, lub otwarte ods這ni皻e miejsce. Z drugiej strony w XV-XVI wieku mieszczanie i w豉ciciel miasta nie musieli si stosowa do obecnych pogl鉅闚 j瞛ykoznawczych, zw豉szcza jeli nazwa w terenie funkcjonowa豉 od stuleci. By mo瞠 nawet nie znali pierwotnego znaczenia s這wa glava.

Herb miasta wg "Herbarza miast polskich"W 1994 roku autorzy "Herbarza miast polskich" Plewako i Wanag pr鏏owali pogodzi dwie hipotezy przyjmuj鉍, 瞠 jest to herb m闚i鉍y utworzony z g這wy w. Jana Chrzciciela na z這tej misie. Radni miejscy w 1996 roku nie znajduj鉍 powodu, dlaczego pojawia si w herbie osoba Jana Chrzciciela, uznali, i jest to g這wa w. Jakuba Aposto豉. Za這篡cielem miasta wszak by Jakub G這wie雟ki. Tak瞠 w. Jakub Aposto do dzi jest patronem kocio豉 parafialnego. Natomiast w. Jan nie by specjalnym przedmiotem kultu w najbli窺zej okolicy. Problem tkwi w tym, 瞠 w. Jakub, kt鏎y podobnie jak w. Jan Chrzciciel zosta ci皻y, nigdy nie by w ten spos鏏 przedstawiany (zazwyczaj jako w璠rowiec).

Herb zamieszczony w ksi嘀ce "Miasta Polskie w Tysi鉍leciu"W ostatniej wersji statutu miasta z 1997 roku postanowiono przychyli si do wersji, 瞠 herb przedstawia g這w w. Jana Chrzciciela na z這tej misie. Rysunek herbu obecnie u篡wanego pochodzi z roku 1977, kiedy to z okazji 550-lecia uzyskania przez G這wno praw miejskich zosta zatwierdzony na prob Towarzystwa Przyjaci馧 Miasta G這wna przez 闚czesnego Naczelnika Miasta G這wna Kazimierza Piotrowskiego. Herb wzorowano na wizerunku zamieszczonym w publikacji "Miasta Polskie w Tysi鉍leciu" z roku 1967.